ISTORIJSKI MUZEJ

Prosvjetno-kulturno vijeće Skupštine Socijalističke Republike Crne Gore usvojilo je 1967. godine preporuku o rješevanju aktuelnih pitanja razvoja muzeja u SR Crnoj Gori, gdje se naglasila potreba naučne razrade koncepcije Istorijskog muzeja. Odluka o obrazovanju Savjeta za pripremu stalne postavke Istorijskog muzeja donijeta je 1980. godine.

Statutom Narodnog muzeja Crne Gore 2012. godine u Istorijski muzej su, pored stalne postavke, inkorporirani: Njegošev muzej (Biljarda i Njegoševa rodna kuća na Njegušima), Muzej kralja Nikole, Mauzolej vladike Danila na Orlovom Kršu, Mauzolej Petra II Petrovića Njegoša na Lovćenu, Mauzolej crnogorskih vladara  –  Dvorska crkva na Ćipuru.

Radno vrijeme:
U sezoni: 09:00 – 17:00h
Van sezone: 09:00 – 16:00h (nedjeljom ne radi)

Cijena ulaznice:
Odrasli: 3,00€
Đaci/Studenti: 1,5€

Od najstarijih zabilježenih ostataka čovjekove djelatnosti do modernog doba, stalna postavka Istorijskog muzeja vodi posjetioca vremenskom linijom kroz prošlost ovog prostora. Osavremenjivanje postavke, prvi put izložene 1989. godine, izvršeno je 2011. godine, kada je za javnost predstavljen muzejski materijal za period do pada Crne Gore pod austrougarsku okupaciju 1916. godine. Otvaranje izložbenog prostora za vremenski interval od Prvog svjetskog rata do 2007. godine, zaključno sa usvajanjem ustava u međunarodno priznatoj državi, desilo se 20. maja 2016. godine, povodom obilježavanja desetogodišnjice obnove nezavisnosti.

MUZEJ KRALJA NIKOLE

Radno vrijeme:
U sezoni: 09:00 – 17:00h
Van sezone: 09:00 – 16:00h (nedjeljom ne radi)

Cijena ulaznice:
Odrasli: 5,00€
Đaci/Studenti: 2,5€

Muzej Kralja Nikole osnovan je 1926. godine u dvoru kraljevske porodice Petrović Njegoš. Gradnja objekta započeta je 1863. a završena 1867. godine. Interesantno je da je prvobitna  namjena objekta bila smještaj udovice knjaza Danila, Darinke i njihove kćerke Olge. Nakon Darinkinog odlaska iz Crne Gore, vladari dinastije Petrović-Njegoš sele se iz Biljarde u dvor. Vladarska rezidencija je tokom svog postojanja pretrpjela niz značajnih rekonstrukcija. Posljednje prepravke izvršene su 1910. godine, kada je zgrada dobila konačan izgled.

 

Muzej kralja Nikole objedinio je materijal Vojnog i Narodnog muzeja, institucija formiranih u XIX vijeku, kao i sav sačuvan inventar iz crnogorskih vladarskih rezidencija. Sakupljeni su najznačajniji muzejski materijali za crnogorsku političku, vojnu i kulturnu istoriju koji nas kontinuirano vode kroz proces utemeljenja crnogorske državnosti, od srednjevjekovnih početaka do 1918. godine.

Postavka muzeja koncipirana je kao rekonstrukcija enterijera vladarske rezidencije u kojoj su prezentovani brojni muzejski predmeti vezani za dinastiju Petrović Njegoš. U bogatoj dvorskoj biblioteci čuvaju se i primjerci knjiga iz štamparije Crnojevića.

Muzej Kralja Nikole turistički je najatraktivniji i bilježi najveći broj posjetilaca svake godine.

NJEGOŠEV MUZEJ

Radno vrijeme:
U sezoni: 09:00 – 17:00h
Van sezone: 09:00 – 16:00h (nedjeljom ne radi)

Cijena ulaznice:
Odrasli: 3,00€
Đaci/Studenti: 1,5€

Njegošev muzej Biljarda osnovan je 1951. u bivšoj rezidenciji crnogorskog vladara Petra II Petrovića Njegoša, sagrađenoj 1838. godine. Kad je Cetinjski manastir postao nedovoljan da primi sve državne institucije, Njegoš je u njegovoj neposrednoj blizini sagradio novi objekat. Svoje neobično ime Biljarda dobila je po bilijaru, Njegoševoj omiljenoj igri.

Stalna postavka u muzeju vezana je za Njegošev život i stvaralaštvo i sadrži lične predmete, umjetnička djela, biblioteku i rukopise među kojima se izdvaja orginalni rukopis Gorskog vijenca. U Biljardi se nalazi i prostor adaptiran za povremene izložbe.

 

U dvorišu Biljarde nalazi se i reljefna karta Crne Gore u razmjeri 1:10000, nastala 1917. godine tokom austrougarske okupacije Crne Gore.
Reljef je kao istorijski objekat značajne kulturno-umjetničke vrijednosti i uspjelo kartografsko djelo. Na njemu se pored ostalog vide i dijelovi Bosne i Hercegovine, Hrvatske, Albanije i Srbije, a napravljen je od betonske mase na kamenoj podlozi, na osnovu preciznih austrijskih topografskih mapa i predstavlja jedinstven primjer spomenika kulture ovog tipa.

MAUZOLEJ PETRA II PETROVIĆA NA LOVĆENU

Radno vrijeme:
U sezoni:
Van sezone: ne radi

Cijena ulaznice:
Odrasli: 3,00€
Đaci/Studenti: 1,5€

Na stogodišnjicu Njegoševe smrti 1951. godine, Vlada NR Crne Gore odlučuje da se na Lovćenu, umjesto postojeće Kapele, podigne Mauzolej u čast Petra II Petrovića Njegoša.   Ovo monumentalno zdanje  izgrađeno je 1974. godine, prema nacrtu velikog jugoslovenskog arhitekte i vajara Ivana Meštrovića.

Mauzolej je podignut na 1660 metara i prostire se po cijelom Jezerskom vrhu. Obuhvata prilaz do tunela kroz koji se provlači 461 stepenica, plato i predvorje Mauzoleja, stazu i guvno-vidikovac.

NJEGOŠEVA RODNA KUĆA

Radno vrijeme:
U sezoni:
Van sezone: ne radi

Cijena ulaznice:
Odrasli: 2,00€
Đaci/Studenti: 1,00€

Kuća u njeguškom zaseoku Erakovići, u kojoj je Njegoš rođen 1813. godine, je objekat koji izgledom i postavkom pruža sliku stanja imućnije crnogorske kuće s početka XIX vijeka. Njegoševa rodna kuća, koju je 1779. godine podigao Njegošev stric Petar I Petrović, je 1973. godine adaptirana u memorijalni muzej posvećen Njegošu. Muzej je popunjen etnografskim materijalom i lijepim primjercima zanatskog oružja.

U dvorištu Njegoševe kuće, nalazi se kuća knjaza Nikole Petrovića u kojoj je rođen posljednji vladar iz dinastije Petrović. Spratna građevina jedna je od bolje zidanih kamenih kuća u Njeguškom polju. Zidao ju je knjažev otac, vojvoda Mirko Petrović, u prvoj polovini XIX vijeka.

MAUZOLEJ VLADIKE DANILA NA ORLOVOM KRŠU

Na Orlovom Kršu sagrađen je Mauzolej vladike Danila, osnivača novog Cetinjskog manastra i dinastije Petrović Njegoš. Podignut je 1896. godine, na dvjestogodišnjicu vladavine kuće Petrovića. Projekat Mauzoleja realizovan je po ideji i nacrtu knjaževe kćerke knjaginje Jelene, a realizovan uz saradnju francuskog arhitekte Frušea. Mauzolej je izveden od kamena sa Ljubovića, a radovima je rukovodio inženjer Andrija Radović.

Mauzolej vladike Danila predstavlja rijetko uspio spoj arhitekture i pejzaža. Zajedno sa parkovskim prostorom koji ga okružuje, predstavlja jedan od najljepših vidikovaca.

MAUZOLEJ CRNOGORSKIH VLADARA – DVORSKA CRKVA NA ĆIPURU

Knjaz Nikola je na temeljima Manastira Crnojevića podigao crkvu Rođenja Bogorodice, koja je služila za dvorske ceremonije. Dvorska crkva na Ćipuru proglašena je kulturnim dobrom 1961. godine, a 2012. godine ušla je i u sastav Istorijskog muzeja Crne Gore.

Prilikom arheoloških iskopavanja na lokalitetu Ćipur pronađeni su i temelji manastirskog kompleksa Crnojevića. Originalni stubovi i kapiteli dislocirani su sa lokaliteta  u stalnu postavku Istorijskog muzeja, a na njihovo mjesto su postavljene kopije koje se mogu i danas vidjeti.

Na Ćipur su 1989. godine, iz ruske crkve u San Remu, prenijeti posmrtni ostaci crnogorskog kralja Nikole i njegove supruge, kraljice Milene.